Naargelang het instrument waarmee u in niet-beursgenoteerde aandelen belegt, valt u wel of niet onder de meerwaardebelasting. Belegt u via een fonds, dat vooral door private banken wordt aangeboden, dan geldt altijd meerwaardebelasting. Belegt u via een private privak, dan is er in vele gevallen een vrijstelling.

Beleggen in niet-beursgenoteerde aandelen (private equity) of niet-beursgenoteerde obligaties (private debt) kan via verschillende structuren. Enerzijds zijn er de Luxemburgse fondsstructuren en anderzijds is er de private privak, een typisch Belgisch vehikel.

Voor de belegger maakte het tot voor kort weinig uit via welke structuur hij in private equity belegde, maar met de meerwaardebelasting verandert dat. Terwijl de fondsen onder de meerwaardebelasting zullen vallen, kunnen de meerwaarden van privaks vrijgesteld worden. Dat komt omdat de meeste meerwaarden die een private privak uitkeert, gestructureerd zijn als een dividend. Via een wet zijn die dividenden vrijgesteld van roerende voorheffing.

Jambon

Vorige zomer werd al duidelijk dat de regering die vrijstelling ook met de komst van de meerwaardebelasting zou behouden. In de Kamercommissie Financiën bevestigde minister van Financiën Jan Jambon (N-VA) eind januari dat de fiscale vrijstelling voor privaks vooralsnog behouden blijft, nadat het weekblad Trends die uitzondering onder de aandacht had gebracht. Wel voegde Jambon er in de commissie aan toe dat er later nog een hervorming komt van de private privak, zoals ook in het regeerakkoord staat.

De private privaks zitten al enkele jaren in de lift. Ze worden aangeboden door gespecialiseerde spelers zoals Quaestor, Capricorn, Vectis en Top Tier Access. Maar ook de fondsstructuren winnen aan belang. Bij private banken zijn de fondsen doorgaans zelfs de enige optie voor wie in private equity wil beleggen, leert een rondvraag van de redactie.

Private banken

‘Bij Belfius Private bieden we private equity vandaag uitsluitend aan via fondsstructuren. We maken momenteel geen gebruik van privakstructuren in ons aanbod’, zegt Belfius. Ook ING maakt op zijn platform private activa uitsluitend gebruik van fondsen. BNP Paribas Private Banking biedt private equity vandaag ‘hoofdzakelijk aan via fondsstructuren’, terwijl in het aanbod van KBC Private Banking zowel fondsen als privaks zitten, valt te horen.

Banken wijzen erop dat de fondsstructuren aan aantrekkingskracht winnen, omdat ze een vorm van liquiditeit kunnen bieden die niet mogelijk is bij de privaks. ‘Bij de ELTIF-fondsen (ELTIF is een Europees label waarmee private-equityfondsen makkelijk in Europa kunnen worden aangeboden, red.) zijn in beperkte mate periodieke terugbetalingen mogelijk’, zegt Ilya Vercammen, hoofdstrateeg bij Puilaetco. ‘Dat trekt investeerders aan.’

Bovendien is er de opkomst van de evergreenfondsen, die geen eindvervaldag kennen en waarin je bij de instap meteen volledig belegd bent. Bij de klassieke private privak wordt je kapitaal doorgaans slechts mondjesmaat geïnvesteerd. Onder meer BNP Paribas Fortis en ING willen hun aanbod met deze evergreenfondsen in 2026 verder uitbreiden.

Niet doorslaggevend

De banken wijzen erop dat de fiscaliteit niet doorslaggevend is voor hoe ze private equity aanbieden. ‘We vertrekken altijd vanuit het beleggersprofiel en de langetermijndoelstellingen van de cliënt’, stellen ze. ‘De focus ligt op een breed gediversifieerd portefeuilleaanbod. We gaan ons in deze niet bezighouden met een specifieke fiscale optimalisatie’, zegt ook Vercammen.

Bovendien is het volgens Denis-Emmanuel Philippe, fiscaal advocaat van Bloom, niet zo dat alle meerwaarden van privaks per definitie vrijgesteld zijn van meerwaardebelasting. ‘Als de privak rechtstreeks belegt in bedrijven en de meerwaarden uitkeert in de vorm van een dividend, dan blijft de vrijstelling volgens de huidige teksten van toepassing. Maar als de privak onrechtstreeks via een fonds investeert in private equity, dan is het een ander verhaal’, zegt hij.

‘Als de privak de dividenden van het fonds uitkeert aan haar beleggers via een constructie van inkoop van eigen aandelen (zoals dat vandaag vaak gebeurt, red.), dan zijn die uitkeringen niet vrijgesteld van meerwaardebelasting. Het speelt in dit geval ook geen rol of de privak meer of minder dan 10 procent in rentedragende producten belegt’, zegt Philippe. ‘Ook de verkoop van de privak aan een derde partij ontsnapt niet aan de meerwaardebelasting, al komt dat in de praktijk zelden voor.’

Journalist Peter Vanmaldegem

Lees ook het artikel in de Tijd.